AJANSLAR -
Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis, Türkiye ile yürütülen diyalog süreci, Ege'de kara sularının 12 deniz miline çıkarılması, Mavi Vatan yaklaşımı ve Türk-Libya Mutabakat Muhtırası'na ilişkin açıklamalarda bulundu.
Yunanistan'ın Ta Nea gazetesine konuşan Gerapetritis, Girit'in güneyinde Chevron tarafından başlatılması planlanan sismik araştırmaları da değerlendirirken, Ankara ile Atina arasındaki temel anlaşmazlıkların sürdüğünü ancak diyalog kanallarının açık tutulmasının önem taşıdığını vurguladı.
Ta Nea'ya konuşan Gerapetritis, kara sularının genişletilmesine ilişkin soruya verdiği yanıtta, bu hakkın Yunanistan'ın vazgeçilmez ve tek taraflı olarak kullanabileceği bir hak olduğunu dile getirdi.
Yunan Bakan açıklamasında şu cümleleri kaydetti:
Bunu defalarca söyledim: Kara sularının 12 deniz miline kadar genişletilmesi, Uluslararası Deniz Hukuku'ndan kaynaklanan, Yunanistan'ın vazgeçilmez ve tek taraflı olarak kullanabileceği bir hakkıdır. Bu hakkın kullanılması, Yunan devletinin seçeceği şekilde ve zamanda gerçekleşecektir. Dışişleri Bakanlığı'nda planlarımız bulunuyor ve vatanımızın ulusal çıkarlarını mümkün olan en iyi şekilde güvence altına almak amacıyla sistemli biçimde hazırlanıyoruz. Stratejimiz, kara sularımızın İyon Denizi'nde ve Tainaro Burnu'na kadar genişletilmesi, Ege ve Doğu Akdeniz'deki tezlerimizin sahada uygulamaya geçirilmesi, ülkenin uluslararası saygınlığının güçlendirilmesi ve caydırıcılık kapasitemizin artırılması gibi somut girişimlerde şimdiden kendisini göstermektedir. Başka hiçbir hükümet, böylesine kısa bir siyasi zaman diliminde bu kadar çok adım atmaya cesaret edemedi. Yunanistan büyüdü ve büyümeye devam edecek.
'Mavi Vatan temelsiz ve maksimalist bir teori'
Yunanistan Dışişleri Bakanı Gerapetritis, Ankara'nın Mavi Vatan yasa tasarısını yasalaştırma ihtimali ve böyle bir adımın Türkiye-Yunanistan ilişkilerine olası etkileri hakkındaki soruya yanıt verdi.
Mavi Vatan'ın Uluslararası Deniz Hukuku’nda kesinlikle hiçbir dayanağı bulunmayan, temelsiz ve maksimalist bir teori olduğunu iddia eden Gerapetritis, "Herhangi bir hukuki sonuç doğurmamaktadır ve hiçbir koşul altında herhangi bir hukuki sonuç doğurması da söz konusu değildir. İlgili yasama girişimine ilişkin konuyu takip ediyoruz" dedi.
Gerapetritis konuşmasını şu cümleler ile sürdürdü:
Ortaklarımızı ve müttefiklerimizi halihazırda bilgilendirdik. Resmi bir metin ortaya çıktığında içeriğini değerlendirecek ve gereken şekilde hareket edeceğiz. Ulusal çıkarlarımıza zarar veren tek taraflı eylemler kabul edilemez.
Yunanistan, uluslararası hukuk temelinde diyaloğu sürekli olarak hedeflemektedir. Ancak koşullar gerektirdiğinde uluslararası diplomasi düzeyinde nasıl etkili bir şekilde karşılık vereceğini de bilmektedir. Bunu fiilen de kanıtladık.
'Bugün Yunanistan her alanda hiç olmadığı kadar güçlü'
Gerapetritis, Türkiye ile Yunanistan arasında yürütülen siyasi diyalog ve pozitif gündem görüşmelerinin bir sonraki turunun ne zaman gerçekleştirileceğine ilişkin soruya da yanıt verdi.
Gerapetritis, Türkiye ile Yunanistan arasındaki siyasi diyalog ve pozitif gündem görüşmelerinin bir sonraki turunun 7-8 Aralık tarihlerinde Türkiye'de yapılmasının planlandığını açıkladı. Güven Artırıcı Önlemler kapsamındaki temasların sürdüğünü belirten Gerapetritis, iki ülke heyetlerinin son olarak 9 Ekim'de Atina'da bir araya geldiğini hatırlattı. Gerapetritis, 2023'ten bu yana düzenli ve yapılandırılmış bir diyalog mekanizması oluşturulmasını önemli bulduğunu ifade etti.
Yunan Bakan demecinin bu bölümünü şu cümlelerle tamamladı:
Zorlukları küçümsemiyorum ve iki ülke arasında temel anlaşmazlıkların varlığını sürdürdüğünü de göz ardı etmiyorum. Bununla birlikte, işler durumdaki iletişim kanallarının varlığı bir istikrar unsurudur ve krizlerin önlenmesine katkıda bulunmaktadır. Güçlü Yunanistan'ın görüşmekten korkması için hiçbir neden yoktur. Bugün Yunanistan her alanda hiç olmadığı kadar güçlüdür.
'Türk-Libya Mutabakat Muhtırası geçersiz ve hükümsüzdür'
Türk-Libya Mutabakat Muhtırası'nı da değerlendiren Gerapetritis, söz konusu anlaşma nedeniyle gündeme gelebilecek yaptırımlar ve Atina'nın Trablus yönetimiyle ilişkilerinin geleceği hakkında açıklamalarda bulundu.
Gerapetritis, Türkiye ile Libya arasında imzalanan mutabakat muhtırasının uluslararası deniz hukukuna aykırı olduğunu savunarak, anlaşmanın geçersiz ve hükümsüz olduğunu, herhangi bir hukuki sonuç doğurmadığını öne sürdü. Libya Temsilciler Meclisinin anlaşmayı onaylamasının bu durumu değiştirmeyeceğini belirten Gerapetritis, söz konusu görüşün uluslararası alanda da genel kabul gördüğünü iddia etti.
Gerapetritis röportajda şu cümleleri kaydetti:
Avrupa Birliği'nin 27 üye devletinin her biri, Kıbrıs, Amerika Birleşik Devletleri, İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Mısır da dâhil olmak üzere çeşitli ülkeler bu görüşü desteklemektedir. Hatta Mısır, Birleşmiş Milletlere ilgili bir mektup göndererek söz konusu mutabakat muhtırasını bütünüyle çürütmüştür. Ayrıca önümüzdeki dönemde, aramızda sınırlandırılmış olan Münhasır Ekonomik Bölge'nin genişletilmesine yönelik teknik görüşmelerin başlayacağı da duyurulmuştur. Bazı durumlarda mantık dışı bir eylem, etkisi katlanarak artan bir karşı tepkiye yol açar. Yunanistan ve Libya gerçek anlamda komşu ülkelerdir ve iyi ilişkilerin varlığı her iki tarafın da karşılıklı çıkarınadır. Ancak bir ülke, tek taraflı eylemlerle diğer ülkenin aleyhine hukuka aykırı sonuçlar doğurmaya giriştiğinde, bu girişimler sonuçsuz kalsa bile, bunun sonuçlarıyla karşılaşmayı da beklemelidir. Bu konuda ortaklarımızı ve müttefiklerimizi hâlihazırda bilgilendirdik ve durumu sürekli değerlendiriyoruz. Yunanistan'ın uluslararası mekanizmaları harekete geçirme kapasitesinin son derece etkili olduğu kanıtlanmıştır.
'Türkiye'nin sismik araştırmaları engellemesi ihtimalini dışlamıyorum'
Gerapetritis, Türkiye veya Libya'nın Chevron'un Girit'in güneyindeki sismik araştırmalarını engelleme ihtimalini düşük gördüğünü ancak hiçbir senaryoyu dışlamadığını belirtti. Uluslararası ilişkilerdeki belirsizlikler nedeniyle her türlü gelişmeye hazırlıklı olunması gerektiğini vurgulayan Gerapetritis, Chevron'a hem Yunanistan hem de Libya tarafından tahsis edilen sahaların, Atina'nın uluslararası deniz hukukuna dayandırdığı orta hat tezine uygun olduğunu savundu. Bunu olumlu bir işaret olarak değerlendiren Gerapetritis, ABD'li enerji şirketinin ilgili sözleşmeleri imzalamadan önce ileri sürülen hak iddialarına ilişkin kapsamlı bir hukuki inceleme gerçekleştirdiğini ifade etti.