SpaceX'in Fram2 görevinin mürettebatı, yörüngede taşınabilir bir cihazla kendi vücutlarının tanısal kalitede röntgen görüntülerini elde etti.

Astronotlar yörüngede ilk kez tanısal kalitede röntgen çekti

SpaceX'in Fram2 özel uzay görevi kapsamında dört astronot, Nisan 2025'te Dünya yörüngesinde taşınabilir bir röntgen cihazı kullanarak insan vücudunun ilk tıbbi röntgen görüntülerini çekti. Uzmanlar, görüntülerin yeryüzünde çekilen röntgenlerden daha düşük kalitede olmasına rağmen kemik kırıkları gibi bazı sağlık sorunlarının teşhisinde kullanılabilecek yeterlilikte olduğunu belirledi.

Uzay tıbbında önemli bir eşik aşıldı. SpaceX'in Fram2 görevinin dört kişilik mürettebatı, Nisan 2025'te gerçekleştirdikleri kutupsal yörünge uçuşu sırasında taşınabilir bir röntgen sistemi kullanarak uzayda insan vücudunun ilk tıbbi röntgen görüntülerini elde etti. Mürettebat; el, ön kol, karın, pelvis ve göğüs bölgelerinin görüntülerini çekti.

Astronotların görev öncesinde yalnızca dört saatlik eğitim aldığı ve görüntüleri yer kontrolünün doğrudan yönlendirmesi olmadan çektiği bildirildi. Elde edilen röntgenler, uzay aracındaki bir bilgisayara aktarılarak mürettebat tarafından incelendi. Bu sonuç, yörüngede tıbbi radyografinin uygulanabilir olduğunu gösterdi.

Görev sonrasında üç bağımsız tıp uzmanı, uzayda çekilen görüntüleri fırlatma öncesinde Dünya'da elde edilen benzer röntgenlerle karşılaştırdı. Uzaydaki görüntülerin genel kalitesi yerde çekilenlerden daha düşük olsa da kemik kırıkları gibi yaralanmaların teşhis edilmesine imkân sağlayabilecek yeterlilikte olduğu sonucuna varıldı.

Bu gelişme, özellikle Ay ve Mars gibi Dünya'dan uzak hedeflere yapılacak uzun süreli insanlı görevler açısından önem taşıyor. Uluslararası Uzay İstasyonu'nda tıbbi görüntüleme için uzun süredir temel olarak ultrason teknolojisi kullanılıyor. Fram2 deneyinin başarısı ise gelecekte astronotların yaralanma ve bazı hastalıklarının uzayda daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesinin önünü açabilir.

Kaynak: Radiology, ScienceAlert, Space.com, SpaceXray
Derleme: OGÜNhaber GPT
OGÜNhaber